اصطلاحات رایج در علم ژنتیک


  • آلل: انواع جایگزین اطلاعات ژنتیکی در یک جایگاه ژنی خاص یا به عبارت دیگر دو شکل مختلف یک ژن را آلل گویند.

  • آلل نوع وحشی (wild-type allele): در مورد بسیاری از ژنها ، نگارش منفرد رایجی در اکثر افراد وجود دارد که متخصصان ژنتیک آن را آلل نوع وحشی یا آلل طبیعی می‌نامند.
ادامه نوشته

ساختمان سانترومر

ساختمان سانترومر

سانترومر ها نواحي متراكمي در داخل كروموزوم ها هستند كه باعث اتصال دو كروماتيد خواهري يك كروموزوم مضاعف در حين ميتوز و ميوز مي گردد.

در هنگام ميتوز سانترومر ها بايد تقسيم شوند تا دو كروماتيد خواهري بتوانند به دو قطب سلول حركت كنند.در خلال ميوز1 سانترومر هاي كروماتيد هاي خواهري

 دست نخورده باقي مي مانند اما در حين ميوز 2 آنها مانند ميتوز عمل مي كنند.

ادامه نوشته

دو نقطه وارسی آسيبِ DNA درمراحل G1 و G2

 

 همانندسازی کامل و دقيق مولکول DNA يکی از وقايعی است که قبل از شروع ميتوز و در مرحله S چرخه سلولی به انجام می رسد. در اکثر سلول ها , دو نقطه وارسی آسيبِ DNA در مراحل   G1و  G2 وجود دارد , اگر DNA سلول دچار آسيب شده باشد اين نقاط وارسی اجازه ادامه چرخه سلولی را نمی دهند. در اين متن کوتاه به چگونگی توقف چرخه سلولی در سلول هايي که DNA آسيب ديده دارند می پردازيم اما قبل از پرداختن به اين نقاط وارسی , مختصراً به چگونگی تنظيم کنترل چرخه سلولی اشاره می کنيم  : 

ادامه نوشته

سندرم فرياد گربه

 

سندرم فرياد گربه از فقدان يا حذف بخش مهمي از مواد ژنتيك بازوي كوچك يكي از جفتهاي كروموزوم شماره 5 ايجاد مي شود. همچنين اين سندرم را سندرم لوژون نيز مي نامند. اين سندرم يك شرايط نادر ژنتيكي است. تقريبا 13 درصد ناشي از خطا در يكي از كروموزومهاي شماره 5 يكي از والدين است ، لذا كودكان بعدي يا وابستگان نيز مي توانند مبتلا باشند و در نتيجه هر دو والد اين كودكان بايد مشاوره ژنتيك شوند. گاهي اوقات كروموزوم شماره 5 دوم نيز درگير است. عقيده بر اين است كه دختران بيشتر از پسران به اين سندرم مبتلا مي شوند.

ادامه نوشته

زیگوت

زیگوت، یا تخمک لقاح یافته، در موجودات عالی نقطه آغاز بیشتر چرخه های زندگی می باشد. این زیگوت به دفعات تقسیم می شود تا یک موجود بالغ را بسازد. در جانوران، موجود بالغ گامتها را تولید می کند تا از ترکیب آنها یک زیگوت بوجود آید و چخه زندگی مجدداً آغاز شود. در گیاهان، موجود بالغ همان اسپوروفیت می باشد که هاگ ها را طی فرایند تقسیم میوز که همراه با کاهش تعداد کروموزومها می باشد تولید می کند. سپس این هاگها گامتوفیت را بوجود می آورند که این گامتوفیت ممکن است وابسته به اسپوروفیت یا مستقل از آن باشد. گامتوفیت طی تقسیم میتوز ( همراه با حفظ تعداد کروموزومها ) گامت ها را بوجود می آورد که از ترکیب آنها زیگوت ساخته می شود شکل 1

::
img/daneshnameh_up/4/44/biom00023.JPG
چرخه زندگی معمول در جانوران و گیاهان
ادامه نوشته

اختلالات کروموزومی

 

اختلالات کروموزومی حاصل تغییرات در ساختمان و یا تعداد کروموزومها می‌باشد. بیش از شصت اختلال مختلف در انسان تشخیص داده شده که مربوط به کروموزومهامی‌شود. افراد مبتلا به اینگونه امراض ، معمولا قبل از این که شباهت به والدین خود داشته باشند شباهت بیشتری به بیمار دیگر با کاریوتیپ یکسان دارند. عقب افتادگی رشد ، ناهنجاریهای شکلی متعدد ، در میان آنهایی که اختلالات اتوزومی دارند بدون توجه به این که کدام کروموزوم درگیر باشد دیده می‌شود.

ادامه نوشته

زنگ تفریح های زیست شناسی

انیمیشن های جالب زیست شناسی

امروز به یه سایت برخوردم که انیمیشن های جالبی داشت واسه همین ادرسشو میذارم که شما هم استفاده ببرید.

برای دیدن انیمیشن ها بر روی لینک های زیر کلیک کنید.

پریون ها چگونه به وجود می آیند.

پمپ تبادل سدیم-پتاسیم

مکانیسم عمل هورمون های استروئیدی

 

ادامه نوشته

بیوسنتز نوکلئوتیدهای پورینی

 

نوکلئوتیدها یکی از  مهم‌ترین مولکول‌های موجود در سیستم‌های زنده بوده و دارای نقش‌های حیاتی هستند. نوکلئوتیدهایی مثل ATP و GTP به عنوان حاملین انرژی بوده، این ترکیبات در ساختمان کوفاکتورهای NAD، FAD، آدنوزیل متیونین و کوآنزیم A و همچنین ترکیبات واسط بیوسنتتیک فعال شده مثل UDP- گلوکز  و CDP- گلیسرول شرکت دارند. بعضی از این ترکیبات نیز همچون cAMP و cGMA به عنوان پیام‌برهای ثانویه عمل می‌کنند. به طور کلی نوکلئوتیدها از طریق دو مسیر شامل مسیرهای از نو (de novo pathway) و مسیرهای بازیافت تولید می‌شوند. سنتز از نو شامل پیش‌سازهای متابولیکی یعنی اسیدهای آمینه، ریبوز 5- فسفات، دی اکسید کربن و آمونیاک بوده و این در حالی است که مسیر بازیافتی سبب چرخش مجدد  بازها و نوکلئوزیدهایی می‌شود که از تجزیه اسیدهای نوکلئیک به دست آمده‌اند. در این بخش به سنتز از نو بازهای پورینی پرداخته می‌شود. بازهای پورینی که شامل آدنوزین و گوانوزین هستند شامل دو حلقه است که سنتز آنها با انجام واکنش‌هایی بر روی مولکولی به نام 5- فسفو ریبوزیل 1- پیروفسفات (PRPP) انجام می‌شود.

ادامه نوشته

نکات کنکوری فصل 5 زیست شناسی و آزمایشگاه 2

 

فصل 5 مواد وراثتی

1-     عامل اصلی بیماری سینه پهلو نوعی باکتری است به نام استرپتو کوکوس نومونیا (استرپتو یعنی ساختار های رشته مانند بوجود می آورند و کوکوس هم به معنای آن است که این باکتری کروی شکل است)

2-     باکتری ها از نظر شکل دیواره سلولی در سه گروه قرار می گیرند: کوکوس ها که کروی هستند ، باسیل ها که میله ای هستند ، اسپریل ها که مارپیچی هستند.

 

ادامه نوشته

ساختمان RNA

RNA مخفف اسید ریبونوکلئیک است که یکی از انواع اسیدهای نوکلئیک می‌باشد. در داخل سلول انواع مختلف RNA وجود دارد که هر کدام از آنها وظایف مخصوص به خود را دارند.

مقدمه

RNA صرف نظر از انواعی که دارای ساختمان خاصی است. برخلاف DNA که ساختمان مارپیچ دو رشته‌ای دارد RNA معمولا یک رشته‌ای و تقریبا صاف و بدون تاخوردگی و یا به صورت کلاف است. علت اصلی عدم تشکیل مارپیچ دو رشته‌ای RNA مزاحمت فضایی گروه OH متصل به کربن شماره 2- قند ریبوز است که مانع پیچش لازم می‌شود. زیرا گروه OH به طرف داخل محور مارپیچ قرار می‌گیرد و مانع فرم پایدار می‌گردد.

بنابراین حتی در مقابل DNA الگو که دقیقا مکمل RNA است، RNA نمی‌تواند به شکل مارپیچی به آن متصل شود. همین خاصیت RNA باعث عدم پایداری آن در محیط قلیایی می‌شود، بطوری که در محیط قلیایی ، RNA به مونونوکلئوتیدها تجزیه می‌شود، در حالی که DNA در محیط قلیایی فقط به صورت تک رشته‌ای درمی‌آید ولی تجزیه نمی‌شود.

ادامه نوشته

همانندسازی ژنتیکی

به روند ساخته شدن مولکول DNA از روی الگوی آن در هسته سلول را همانند سازی ژنتیکی یا همانند سازی DNA گفته می‌شود. که یکی از مراحل تقسیم میتوز است. طی این همانند سازی ، مولکول DNA بدون تغییر به نسل بعد سلولها منتقل می‌شود.

مقدمه

پیشرفتهایی که در سده اخیر نصیب علم ژنتیک شده است، تا حدود زیادی مرهون مطالعه و بررسی وراثت در باکتریها است. امروزه ثابت شده است که مکانیسمها ژنتیکی در باکتریها از نظر واکنشهای شیمیایی مشابه یاخته‌های یوکاریوت است. پروکاریوتها موجودات ساده و مناسبی برای بررسیهای ژنتیکی هستند. زیرا در آنها تنها یک مولکول DNA در هر یاخته وجود دارد و این DNA دارای ساختار کروموزومی پیچیده‌ای نیست. استفاده از میکروارگانیسمها به عنوان ابزار مطالعه ژنتیکی دارای نقاط ضعفی نیز است.

اول آنکه کوچکی اندازه این موجودات بررسی ویژگیهای ظاهری هر یاخته را دشوار می‌سازد. دوم آنکه
تولید مثل جنسی در این موجودات وجود ندارد و یا بطور ناقص دیده می‌شود. پس از اینکه ساختار مولکولی  DNA که نخستین بار بوسیله واتسون و کریک معرفی و ارائه شد، نحوه بیوسنتز آن را نیز در یاخته مشخص کردند. در اواخر سالهای 1950 ، کریک اصل بنیادی را مطرح کرد. این اصل بیان کننده چگونگی انتقال اطلاعات ژنتیکی از مولکول DNA بهRNA و ترجمه آن در پروتئینها است

ادامه نوشته

بیشتربدانید

چرا به قسمتی از پوست،لایه شاخی پوست می گوییم؟

برای اولین بار پروتئین های ساختاری در شاخ جانورانی همچون گاوها شناسایی شد. این پروتئین ها را کراتین (Keratin) نامیدند{ Keras  از ریشه ی یونانی به معنای شاخ می باشد}.این پروتئین بعدها در لایه های رویی پوست(اپی درم) نیز شناسایی شدند به همین سبب این قسمت از پوست که شامل سلول های سنگفرشی مرده می باشد (به مقدار فراوان پروتئین کراتین دارند) لایه ی شاخی پوست نام گذاری شد. کراتین خانواده ی متشکل از حدود 20 پروتئین می باشد. آن ها توسط یک دسته از ژن ها کد      می شوند و دارای خصوصیت شیمیایی و ایمونولوژیک متفاوت هستند. این تنوع به علت نقش های مختلفی است که این پروتئین ها در اپی­درم پوست، ناخن، سُم چهار پایان، شاخ، پر در دفاع در مقابل خراشیدگی و از دست دادن آب و گرما دارند.

تغذیه در كودكان دیابتی

تغذیه در كودكان دیابتی

مهم‌ترین مشكلی كه در كودكان دیابتی باید مورد توجه قرار گیرد، تنظیم و هماهنگ كردن موادغذایی با انسولین دریافتی است.

 

یكی از اساسی‌ترین نكاتی كه باید در این زمینه برای آن راهكار مناسبی اندیشیده شود، پاسخگویی به این تناقض است كه چگونه یك برنامه‌ غذایی مناسب تنظیم كنیم كه در عین حال كه منجر به كنترل دیابت می‌شود، محدودیتی برای نیازهای تغذیه‌ای كودك كه در سن رشد نیز است، ایجاد نكند...

ادامه نوشته

دیابت

در اين بيماري افزايش قند خون در بيمار همراه دفع قند در ادرار بوده ، عوارض مختلف ايجاد مي كند از جمله:

عوارض قلبي- عروقي، افزايش فشار خون، نارسايي كليه ، عوارض چشمي و حتي كوري، عوارض عصبي و زخم هاي ديابتي در پاها كه مي تواند منجر به قطع عضو شود.

بيماري ديابت عمدتا در دو گروه از افراد ديده مي شود:

1- ديابت وابسته به انسولين يا جوانان اكثرا قبل از 40 سالگي بروز مي كند. ( ديابت نوع 1 )

2- ديابت غير وابسته به انسولين يا بزرگسالان كه اكثرا بعد از 40 سالگي ظاهر مي شود .( ديابت نوع 2)

ادامه نوشته

بیشتربدانید

 

بیشتر بدانید 1 :
 نامگذاری آنزیمهای محدود کننده بر پایه نام ژنریک و اختصاصی باکتری که در آن یافت شده است، می باشد و در این نامگذاری حرف اول نام ژنریک و دو حرف اول نام اختصاصی باکتری به کار می رود. مثال: آنزیم استخراج شده از باکتری Escherichia coli به صورت (Eco. ) و با توجه به سویه باکتری ( Eco.R1 ) نوشته می شود. و آنزیم استخراج شده از Bacillus amyloliquefaciens به صورت ( Bam.) و با توجه به سویه باکتری (Bam.H1) نوشته می شود. که از آنزیم های محدود کننده فوق و آنزیم های محدود کننده دیگر هر یک جایگاه شناسایی خاصی بر روی مولکول DNA هدف دارند.

ادامه نوشته

لوب آهیانه

قطعه آهیانه‌ای مغز، در نیمه خلفی بالای مخ، بین قطعه پس‌سری و شیار مركزی یعنی عمیق‌ترین شیار در سطح كرتكس قرار دارد. این قطعه مغز در قسمت قدامی و تحتانی شامل نواحی حس بدنی شماره یك و دو، نواحی دریافت حس ذائقه و احتمالا حس دهلیزی و یك قطعه باقیمانده است كه جزء قشر ارتباطی محسوب می‌شود. این قطعه باقیمانده گذشته از همكاری با قشر ارتباطی سایر نواحی و انجام كارهای عالی مغز، اعمالی را نیز به صورت اختصاصی انجام می‌دهد
ادامه نوشته

پرده های مغز و عروق و اعصاب مربوط به آن

پرده‌های مغز (Meninges):

پرده های مغز یا مننژها  پوشش های اطراف مغز و نخاع هستند كه سیستم عصبی مركزی را درون جمجمه و كانال  مهره ها  احاطه كرده اند و به سه لایة سخت شامه ،  عنكبوتیه  و نرم شامه  تقسیم میشوند.

  سخت شامه (Duramater) بصورت  لایه   لیفی  مقاومی  است   كه  ضمن  اینكه    جمجمه  را از داخل می پوشاند  با  پری اُ ست  داخل جمجمه (اند‏‎ُست)  استخوانهای تشكیل دهندة جمجمه در هم می آمیزد  و  یكی ‌می‌شود  بگونه ایكه  هنگام جدا كردن آن از استخوان  هر دو لایه  با هم جدا می شوند.  شاخه های عروقی مربوط به شرایین مننژیال كه در این لایه منتشر شده اند پس از شكافتن جمجمه بخوبی در این لایه نمایان هستند.  بموازات توسعه و تكامل سیستم عصبی مركزی و چین خوردگی های آن كه منجر به تشكیل شیار بین نیمكره های مخ و درة  مخچه ای می گردد سخت شامه نیز دچار چین خوردگی می شود  و در بعضی از قسمت ها بصورت پرده های دو لایه ای در می آید كه از آن جمله  میتوان به داس مخ،  داس مخچه و چادر مخچه اشاره نمود

ادامه نوشته

هورمون لوتئوتروفيک (LH)

داروشناسى

 

LH توسط سلول‌هاى گنادوتروف هيپوفيز قدامى در مردان و زنان ساخته مى‌شود. در مردان LH توليد اسپرم در بيضه‌ها و سنتز و ترشح تستوسترون را تحريک مى‌کند، حال آنکه در زنان تخمک‌گذارى و توليد پروژسترون را تحريک مى‌نمايد. شباهت‌هاى ساختمانى بين LH و hCG وجود دارد و مقايسهٔ دقيق آنها توسط Kicman و Cowan (در ۱۹۹۲) انجام گرفته است. ترشح LH در معرض کنترل با بازخورد (فيدبک) منفى از سوى تستوسترون است، يعنى با افزايش سطح تستوسترون پلاسما، ترشح LH کاهش مى‌يابد.

ادامه نوشته

هورمون FSH

دسته دارويي:

هورمون محرك فوليكولي

اشكال دارويي:

Vials Lyophilized powder for injection, in50Iu

مكانيسم اثر: فونت زيبا سازفونت زيبا سازفونت زيبا ساز
ادامه نوشته

چشم شگفت انگیز

 

 

چشم انسان چگونه رنگ‌هاي مختلف را شناسايي مي‌کند؟ سلول‌هاي مختلفي در داخل چشم ما قرار دارد، کدام يک از اين سلول‌ها مسئول واقعی دريافت و تجزيه و تحليل رنگ است؟

 آيا رنگ‌های مختلف را چشم ما از هم تشخیص می‌دهد یا مغز ما؟ آیا هیچ‌وقت فکر می‌کردید که چشم ما که مسئول بینایی و دیدن ماست، خودش یک نقطه کور داشته باشد؟ اگر به جواب این سؤالات علاقه دارید، با ما همراه شوید. یک آزمایش جالب هم می‌تواند جمع خانواده شما را علمی‌تر کند.

ادامه نوشته

اعصاب پاراسمپاتیک وسمپاتیک

 

سیستم عصبی اتونوم یا خودمختار از نظر آناتومیکی و عملکردی به دو بخش سمپاتیک و پاراسمپاتیک قابل تقسیم می‌باشد که فعالیت آنها اغلب مخالف هم است. تارهای عصبی که از مغز و از پایینترین بخش نخاع منشعب می‌شوند، اعصاب پاراسمپاتیک را تشکیل می‌دهند و تارهایی که از قسمت میانی نخاع شوکی منشا می‌گیرند، اعصاب سمپاتیک را بوجود می‌آورند.

ادامه نوشته

غده تیروئید

Thyroid gland-fr.svg

غده تیروئید یا تیرویید در گردن در قسمت قدامی نای، بین غضروف کریکوئید و فرورفتگی سوپرااسترنال قرار گرفته‌است. تیروئید شامل دو لُب است که به وسیله یک تنگه به هم متصل شده‌اند. این غده به طور صبیعی ۱۲ تا ۲۰ گرم وزن دارد

ادامه نوشته

غده ی پینه آل

ادامه نوشته

اکسی توسین

 نام ژنريک   

 فونت زيبا سازفونت زيبا سازفونت زيبا سازفونت زيبا سازفونت زيبا سازفونت زيبا سازفونت زيبا سازفونت زيبا ساز

گروه داروئي   

Hypothalamic and Pituitary Hormones

هورمون های هیپوتالاموس و هیپوفیز 

سالك ، عفونت انگلي پوست

سالك ، عفونت انگلي پوست 

سالك يك عفونت انگلي پوست است كه توسط پشه خاكي منتقل مي‌شود و ايجاد ضايعه پوستي مي‌كند. اين بيماري در مناطق مختلف كشور وجود دارد و از سال 68 تاكنون تعداد مبتلايان به آن سير صعودي داشته و افزايش چشمگيري را نشان داده است.
آلوده‌ترين استان‌ها براساس آمار، استان‌هاي اصفهان و هرمزگان بوده‌اند و نوع سالك جلدي شهري عمدتا در تهران، مشهد، شيراز، نيشابور و كرمان و در نوع سالك روستايي در نقاطي از استان اصفهان، جنوب استان فارس، خراسان، مازندران، خوزستان، ايلام، بوشهر و هرمزگان وجود دارد.

ادامه نوشته

كم‌كاري مادرزادي تيروئيد


 
ادامه نوشته

تفاوت آرتريت با آرتروز

متخصصان روماتولوژي با تاکيد بر اين که 2 عارضه آرتريت و آرتروز با هم فرق دارد، خاطرنشان کردند که ممکن است در برخي موارد اين دو بيماري با هم اشتباه گرفته شود در حالي که نحوه درمان هر يک وابسته به علائمي است که بيمار از آن رنج مي‌برد. در اين مقاله که در سايت تخصصي  منتشر شده، توضيحاتي مطرح شده است تا شما بتوانيد فرق بين اين 2بيماري را از هم تشخيص دهيد تا در امر درمان دچار مشکل نشويد.
ادامه نوشته

رازتوارث

 

تاریخچه علم ژنتیک
سالها پیش از آن که دانشمندان سعی کنند تا با استفاده از قوانین فیزیکی و شیمیایی علت پدیده های زیست شناختی را نیز تبیین کنند، زیست شناسان با مشاهده گیاهان و جانوران قلمرو دانش خود را گسترش می دادند. در واقع، تحقیقات دو تن از پیشگامان این علم وجود نوعی دستور یا کد وراثتی بر همگان اثبات کرده بود.

ادامه نوشته

پوکی استخوان

 

پوکی استخوان (Osteoprosis)یک بیماری شایع متابولیک استخوان بوده و در آن کاهش عمومی و شدید در توده استخوانی (پوک شدن استخوان) بوجود می‌آید. که در آن عناصر تشکیل دهنده استخوان از نظر کیفیت تغییر نمی‌کند، ولی از نظر کمیت کاهش می‌یابد. در این بیماری به فعالیت استئوکلاسته افزوده می‌شود. استئوپورزپیری ، پدیده فیزیولوژیکی نزد افراد مسن محسوب می‌شود. این بیماری وقتی بروز می‌کند که کاهش توده استخوان بیش از حد سریع باشد. در ضمن خانمها بسیار بیشتر از آقایان دچار پوکی استخوان می‌شوند. و همینطور با افزایش سن احتمال بروز پوکی استخوان بیشتر می‌شود.

ديسمنوره يا قاعدگي دردناک

 
ديسمنوره يا قاعدگي دردناک
ديسمنوره يا قاعدگي دردناک از شايع ترين مشکلات زنان است . به صورتي که ۵۰ تا ۷۰ درصد زنان به آن مبتلا مي باشند . ديسمنوره يک درد خاص همراه با قاعدگي است که دليل عمده غيبت از مدرسه و محل کار در زنان مي باشد . اين مشکل در اکثر موارد ، با پريودهاي ماهانه همراه با تخمک گذاري ديده مي شود و براساس سن شروع و دلايل بوجود آورنده ،‌به دو نوع اوليه و ثانويه تقسيم مي شود .
ادامه نوشته